ब्रिटीश राजवटीत, भारतीय उपखंडाचे अनेक वसळ राज्यांमध्ये विभागले गेले होते, ज्याला प्रिन्सिपल स्टेट्स असेही म्हटले जाते. या राज्यांचे त्यांचे स्वतःचे मूळ शासक किंवा राजे असले तरी ते ब्रिटीश राज्याबरोबरच्या सहायक आघाडीच्या अधीन होते. सध्याच्या मध्य प्रदेशात असलेल्या ब्रिटीश राजांच्या बुंदेलखंड एजन्सीअंतर्गत ओरछा राज्य हे असेच एक राज्य होते. हे झाँसी जिल्हा, सौगोर जिल्हा, बिजावर, पन्ना, चरखारी आणि गारौली जागीर यांनी वेढले होते. चला आज ओरछा रियासत्राच्या इतिहासावर थोडक्यात माहिती घेऊया.

मूळ

बुंदेला प्रमुख रुद्र प्रताप सिंह यांनी १1०१ मध्ये ओरछा राज्य स्थापन केले आणि १ king31१ पर्यंत पहिले राजा म्हणून राज्य केले. त्याने ओरछा येथे किल्ला बांधला आणि राजधानी गढकुंदर ते ओरछा येथे हलविली. भरतीचंद हा पुढचा राजा म्हणून नवा राजा झाला परंतु त्याचे राज्य चालू न ठेवता कुणालाही मरण आले नाही. मधुकर शाह हा गादीवर बसणारा छोटा भाऊ होता.

संघर्ष आणि लढाया

भरिचंद आणि मधुकर शहा यांच्या कारकिर्दीत ओरछा रियासत राज्य पुष्कळ लढाया आणि संघर्ष पाहिले. अफगाण इस्लाम शाह सूरी आणि मोगल बादशाह अकबर यांनी सतत राज्यात हल्ला केला. अकबरनामानुसार, मधुकर यांनी १ 15 in Mad आणि १ 1588 in मध्ये अकबर यांच्याकडे जमीन देखील आत्मसमर्पण केली. काही इतिहासकारांचे मत आहे की मधुकर यांनी ओरछाला मुघल साम्राज्याचे उपनगरी राज्य बनण्यास परवानगी दिली तर इतर इतिहासकारांनी असे म्हटले आहे की १ 15 .83 मध्ये तो बंडखोर होता.

जहांगीरच्या कारकिर्दीत वीरसिंग हे मुघल साम्राज्याचे प्रमुख अधिकारी होते. तो अबू फजलला ठार मारण्यासाठी आणि त्याच्या कारकिर्दीत १26२26 मध्ये संपल्याबद्दल ओळखला जातो. त्याचा मुलगा झुझरसिंग नंतरचा राजा बनला परंतु मोगलांनी त्याचा पराभव केला आणि ओरछा मोगलांनी १ 16 from to ते १4141१ पर्यंत जिंकला. त्याचा भाऊ मोगलांनी राजा म्हणून स्थापित केला होता. . १ the व्या शतकात हे राज्य कधीही मराठ्यांच्या अखत्यारीत आले नव्हते.

आर्किटेक्चर

ओरछाच्या राणीने अकबरच्या कारकिर्दीत चतुर्भुज मंदिर बांधले. मधुकर शहा यांनी आपल्या कारकिर्दीत राज मंदिर बांधले. वीरसिंह यांनी मथुरा आणि वृंदाबनमध्ये मंदिरे बांधली. त्यांनी फूल बाग बाग, लक्ष्मी मंदिर देखील बांधले. वीरसिंहांच्या कारकिर्दीत जहांगीर महल आणि सावन भादोन महल अशी सुंदर राजवाडेही बांधली गेली.

नंतरचे किंग

हमीर सिंग यांनी १484848 ते १ Ham74 from पर्यंत राज्य केले आणि १656565 मध्ये ते महाराजा बनले. १ 185 185 Or मध्ये ओरछा आणि दतिया यांनी झाशीवर हल्ला केला पण ऑगस्ट १ 18577 मध्ये राणी लक्ष्मीबाईच्या सैन्याने व तिच्या साथीदारांनी त्यांचा पराभव केला. १ 187474 मध्ये राजा म्हणून राज्याभिषेक झालेल्या महाराजा प्रतापसिंह यांनी समर्पितपणे काम केले राज्याच्या विकासाकडे आपल्या कारकिर्दीत राबविलेले अनेक अभियांत्रिकी व सिंचन प्रकल्प त्यांनी डिझाइन केले.

ब्रिटिश राज

1811 मध्ये, राज्य बुंदेलखंड एजन्सीचा एक भाग बनले. हे संपूर्ण बुंदेला राज्यातील सर्वात जुने आणि सर्वोच्च क्रमांकाचे ठिकाण देखील होते. २,०80० चौरस मैलांच्या क्षेत्रात पसरलेल्या या ब्रिटीश अधिका by्याने राज्यात १ state तोफा सलामी दिली. त्याच्या महाराजांना “बुंदेलखंडचा राजपुत्र प्रथम” ही सन्मानाची पदवी देखील मिळाली.

टपाल तिकीट आणि नाणी

ओरझा राज्याच्या इतिहासात गाजा शाही म्हणून ओळखले जाणारे तांबे आणि चांदीची नाणी तयार केली गेली. या नाण्यांमध्ये उलट्यावर गदाची प्रतिमा दर्शविली गेली. त्यांच्या नाण्यावर डेटिया स्टेटनेही हेच चिन्ह कॉपी केले. १ by 7,, १ 13 १,, १ 14 १ and आणि १ 39. In मध्ये स्वतंत्र टपाल तिकिटेही देण्यात आली होती. त्यांच्या अर्ध्या वर्षापासून दहा रुपयांपर्यंत संप्रदाय होता आणि त्यापैकी काहीजण महाराजाचे चित्र होते. एप्रिल १ 50 .० मध्ये हे राज्य भारतीय संघटनेचे राज्य बनल्यानंतर हे शिक्के बंद करण्यात आले.

युनियन

१ जानेवारी १ 50 .० रोजी हे राज्य भारतीय संघटनेचे एक भाग बनले. हे आधी विंध्य प्रदेश राज्याचा भाग बनले आणि नंतर १ 195 .6 मध्ये मध्य प्रदेशचा भाग बनले.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *